Halló, Ísland?

Trump birti mynd á Truth Social 22. maí. Á henni gnæfir hann risavaxinn yfir grænlensku þorpi og grípur um fjallsbrún. Yfirskriftin er: „Hello, Greenland!“ [1] Myndin kom í lok viku þar sem Bandaríkin opnuðu nýja og stærri ræðisskrifstofu í Nuuk. Á meðan sérlegur erindreki forsetans fundaði með ráðamönnum mótmæltu hundruð Grænlendinga fyrir utan. Á sama tíma greindu fjölmiðlar frá því að Bandaríkin vildu þrjár nýjar herstöðvar á Suður-Grænlandi. Viðrað hefði verið að þær yrðu skilgreindar sem bandarískt yfirráðasvæði. [1][2]

Í Davos 21. janúar ruglaði Trump Grænlandi saman við Ísland, ekki einu sinni heldur fjórum sinnum í sömu ræðunni. „They're not there for us on Iceland,“ sagði hann meðal annars. [3] Vikuna á undan hafði Billy Long, sem Trump hafði tilnefnt sem sendiherra Bandaríkjanna á Íslandi, „grínast“ með að Ísland yrði 52. ríkið. [4] Ef honum hefði verið alvara hefði hann líklega gert ráð fyrir að Ísland yrði hjálenda á borð við Púertó Ríkó, með fulltrúa án atkvæðisréttar á Bandaríkjaþingi og engan atkvæðisrétt í forsetakosningum. Repúblikanar hafa nefnilega komið í veg fyrir að Púertó Ríkó verði fylki, af ótta við að eyjan sendi demókrata á þing. [24]

Það er auðvelt að hlæja að þessu. En hláturinn situr fastur í hálsinum þegar málið er skoðað nánar. Rökin sem Trump færir fyrir því að Bandaríkin verði að eignast Grænland, legan á norðurslóðum, GIUK-hliðið milli Grænlands, Íslands og Bretlands, eftirlit með kafbátaleiðum, eiga öll við um Ísland líka. Og svo eru það náttúruauðlindir. Sum rökin eiga jafnvel betur við. Ef stórveldi telur sig þurfa að eiga Grænland af hernaðarástæðum, hvers vegna þá ekki Ísland? Munurinn á eyjunum tveimur virðist að minnsta kosti ekki alltaf skýr í huga forsetans. Það er í þessu ljósi sem lesa ber atkvæðagreiðsluna 29. ágúst. Hún snýst ekki um að ganga í ESB heldur um hvort þjóðin fái að sjá hvað er í boði. Mitt mat er ólíkt mati flestra annarra Íslendinga. Hjá mér vega varnarhagsmunirnir einna þyngst. Trygging þeirra er grundvöllur fullveldis þjóðarinnar.

1. Ágæt staða?

Ólafur Ragnar Grímsson, aðalræðumaður á stofnfundi Áfram Ísland 6. júlí, hefur sett afstöðu nei-hliðarinnar í öryggismálum skýrast fram í löngu viðtali í hlaðvarpinu Chess After Dark 7. maí. [5][21] Þar lýsti hann því hvernig norðurslóðir væru orðnar eitt mikilvægasta svæði heims, meðal annars í öryggis- og hernaðarmálum, og Ísland „meginhlið“ að þessu svæði sem hefði „öðlast miklu meira vægi en nokkru sinni fyrr“. Spurður hvort Ísland væri í ágætu skjóli svaraði hann að landið væri bara í ágætri stöðu. Um varnarsamninginn sagði hann að ekkert hefði gerst af hálfu Trump-stjórnarinnar sem gæfi tilefni til efasemda; hafi einhvern tímann verið ástæða til að efast hafi það verið 2006, þegar Bush-stjórnin tók herinn frá Keflavík. Og um Grænlandsmálið sagði hann að þótt það hefði verið óþægilegt hefði ekkert gerst „konkret eða efnislega“ sem gæfi íslenskum stjórnvöldum tilefni til grundvallarbreytinga á utanríkisstefnu. [21]

Þessi orð féllu í maí 2026. Lesandinn getur borið þau saman við atburðarásina hér að neðan og metið sjálfur hvort ekkert hafi gerst á þessu tímabili.

Fyrri hluti röksemdafærslunnar er réttur og ég ætla að taka hann alvarlega. Ísland er hernaðarlega mikilvægt. Svo hefur verið í hartnær heila öld. En ályktunin sem af þessu er dregin snýr sögunni á haus.

2. Lexían frá 10. maí 1940

Ísland hafði lýst yfir ævarandi hlutleysi. Það entist þar til Reykvíkingar vöknuðu að morgni 10. maí 1940 við breskan her í fjörunni. Bretar hernámu landið ekki af óvild í garð Íslendinga. Þeir hernámu það af því að það var hernaðarlega mikilvægt og varnarlaust. Ári síðar tók bandarískur her við samkvæmt herverndarsamningi. Ein röksemdin í Washington var sú að Ísland tilheyrði varnarsvæði vesturhvels jarðar, hugsun sem á rætur í Monroe-kenningunni frá 1823; samkvæmt þeirri hugsun féll Ísland innan áhrifasvæðis Bandaríkjanna. Á þennan skilning Roosevelts rakst ég sjálfur í rannsóknum mínum á hagsögu.

Lexían er einföld og hún hefur ekki breyst: hernaðarlegt mikilvægi varnarlauss smáríkis þýðir ekki að það ráði örlögum sínum. Það þýðir að aðrir ráða þeim. Spurningin er aðeins hverjir, og á hvaða forsendum.

3. Á hverju hvíla varnir Íslands?

Ísland á engan her. Varnir landsins hvíla á tvennu: tvíhliða varnarsamningnum við Bandaríkin frá 1951 og aðildinni að NATO. Skoðum hvort tveggja í ljósi síðustu mánaða.

Forseti Bandaríkjanna hefur ítrekað krafist yfirráða yfir Grænlandi, landsvæði bandalagsríkis í NATO þar sem Bandaríkin hafa notið víðtækra réttinda til að reka herstöðvar allt frá árinu 1951. [7][25] „One way or the other, we're going to have Greenland,“ sagði hann í janúar. [6] Hann hefur útskýrt hvers vegna herstöðvar og samningar duga honum ekki: „You defend ownership. You don't defend leases.“ [7] Utanríkisráðherranum var falið að útbúa kauptilboð; kostnaðarmatið hljóðaði upp á allt að 700 milljarða dala samkvæmt heimildum NBC. [8] Spurður í viðtali við New York Times hvort NATO eða Grænland væri í forgangi svaraði forsetinn: „it may be a choice“. [10] Í sama mánuði birti bandaríska utanríkisráðuneytið færslu á X: „This is OUR hemisphere.“ Fáeinum dögum áður hafði bandaríski herinn handtekið forseta Venesúela og flutt hann úr landi. Greinendur tala nú opinskátt um endurvakningu Monroe-kenningarinnar. [11]

Viðbrögð bandamanna segja sína sögu. Mette Frederiksen, forsætisráðherra Danmerkur, sagði að árás Bandaríkjanna á Grænland þýddi endalok NATO. Utanríkisráðherra Noregs orðaði það svo að sjálf hugmyndin um bandalagið myndi bresta. [10][11] Sérfræðingur Carnegie komst svo að orði að í deilunni hefði verið farið yfir línu og þaðan yrði ekki aftur snúið. [12] Washington hefur um leið sett Evrópu frest til 2027 til að taka við meginábyrgð á vörnum álfunnar og boðað fækkun í eigin herliði í Þýskalandi. [13][14]

Ég hef búið í Bandaríkjunum í þrjátíu ár og fylgst náið með stjórnkerfinu þar. Bandaríkin í dag eru allt önnur en þau sem ég flutti til. Lengi töldu menn Grænlandstalið tóma sýndarmennsku. Vestanhafs eru menn smám saman að vakna upp við þann draum að forsetinn meinar það sem hann segir. Kjörtímabili hans lýkur í ársbyrjun 2029. En á bak við hann stendur breið hreyfing í átt til einangrunarhyggju sem á sér djúpar rætur í bandarísku samfélagi. Hún getur lifað hann og enginn veit hvert hún leiðir. Það eru mörg rök með og á móti aðild að ESB, en að mínu viti eru fullveldisrökin sterkust: að halda sjálfstæði okkar sem þjóð meðal þjóða. Það er óraunhæft að Ísland stofni her með raunverulegan fælingarmátt, og ég tel varnarhagsmuni landsins hvergi betur tryggða en með aðild.

Og gleymum ekki okkar eigin reynslu. Bandaríkjaher fór frá Keflavík 2006. Einhliða ákvörðun, tekin í Washington, þvert á mótmæli þáverandi ríkisstjórnar Íslands. Ólafur Ragnar nefnir þetta fordæmi sjálfur, máli sínu til stuðnings: efasemdir hafi átt rétt á sér þá en ekki nú. Fordæmið sannar einmitt hitt. Samningurinn stóð óhaggaður á pappírnum árið 2006; varnirnar sjálfar, þoturnar og liðið, voru samt teknar burt, einhliða. Það sem gerðist 2006 getur gerst aftur.

4. Hver mætti fyrir Grænland, og hver mætti fyrir Ísland?

Þegar þrýstingurinn náði hámarki í janúar gerðist nokkuð sem á sér ekki fordæmi. Danmörk sendi á þriðja hundrað hermanna til Grænlands og lét fylgja skotfæri ef allt færi á versta veg. Frakkland sendi fjallahermenn og boðaði liðsauka á landi, sjó og í lofti. Þýskaland sendi könnunarsveit, og Bretland, Svíþjóð, Noregur, Holland, Finnland og Slóvenía lögðu einnig til lið. Æfingin heitir Arctic Endurance og stendur út árið 2026. Innan danska stjórnkerfisins er talað hreint út: þetta er „tripwire“, táknrænn herafli sem tryggir að innrás yrði ekki gerð nema í beinum árekstri við Evrópu alla. [15][16][17][20] Trump svaraði með því að boða tolla á ríkin átta fyrir að hafa „journeyed to Greenland, for purposes unknown“, og féll ekki frá þeim fyrr en eftir fund með framkvæmdastjóra Atlantshafsbandalagsins í Davos. [9][10]

Ísland sendi tvo fulltrúa Landhelgisgæslunnar til undirbúnings æfingarinnar. [18] Ekki af metnaðarleysi. Við eigum einfaldlega ekkert meira til málanna að leggja.

Hvers vegna mætti Evrópa fyrir Grænland? Ekki af því að Grænland sé í Evrópusambandinu; það gekk úr forvera þess 1985. Evrópa mætti af því að Grænland er hluti af danska ríkinu og Danmörk er í hjarta bæði NATO og ESB. Samstaðan rann í gegnum Kaupmannahöfn. Og hún var engin tilviljun. Danmörk situr daglega við borðið þar sem Evrópuríkin móta sameiginlega hagsmuni sína, og þegar á reyndi töldu hin ríkin sig eiga hlut í máli. Utanríkisráðherra Frakklands orðaði það skýrt: Grænland hefur „chosen Denmark, chosen NATO and chosen the European Union“. [17]

Þá vaknar spurningin sem enginn á nei-hliðinni hefur svarað. Ef sami þrýstingur beindist að Íslandi á morgun, hver mætir? Ísland er ekki hluti af neinu stærra ríki og ekki í ESB. Í 7. mgr. 42. gr. sáttmálans um Evrópusambandið er kveðið á um að verði aðildarríki fyrir vopnaðri árás beri hinum ríkjunum skylda til að veita því hjálp og aðstoð með öllum tiltækum ráðum. [19] Sú skylda nær til Danmerkur. Hún nær ekki til Íslands. Utan sambandsins eigum við ekkert tilkall til samstöðu Evrópu, aðeins von um velvild. Við getum líka vonað að Bandaríkin taki varnarsamninginn við Ísland af meiri alvöru en samninginn sem þau gerðu við Danmörku um varnir Grænlands. Sá samningur var undirritaður í Kaupmannahöfn 27. apríl 1951, átta dögum á undan varnarsamningnum við Ísland. [25]

Því er stundum svarað að ESB sé ekki hernaðarbandalag og að 7. mgr. 42. gr. jafnist ekki á við 5. grein Atlantshafssáttmálans. Hvort tveggja er rétt. Aðrir spyrja: hvers vegna ekki norrænt varnarsamstarf, eða einfaldlega sterkara NATO? Norðurlöndin mættu fyrir Grænland einmitt sem hluti af evrópskri heild, og vandinn sem hér er lýst liggur innan NATO sjálfs. Hann verður ekki leystur með því að treysta enn fastar á bandalag þar sem forysturíkið ógnar öðru bandalagsríki. En janúar sýndi hvernig samstaða virkar í reynd: hún fylgir ekki lagatexta einum heldur þéttleika tengsla. Danmörk er ofin inn í hvert lagið af öðru: NATO, ESB og norræna samvinnu. Ísland á tvö þeirra en vantar ESB-lagið. Öryggi smáríkis felst ekki bara í herafla annarra heldur í því hverjir telja sig eiga hagsmuna að gæta af því að verja það. Grænland komst að því að slíkir bandamenn eru til. Ísland á ekki að kasta teningunum um framtíðina og vona það besta.

Og einangrunin er ekki bara hernaðarleg. Tollahótunin í janúar sýndi að ríki má beita efnahagsþvingunum eftir geðþótta, jafnvel bandalagsríki. Við Ísland eitt og sér gæti stórveldi samið á sínum forsendum. Innan ESB semur enginn við Ísland eitt og sér; þar er samið við 450 milljóna manna markað. Ólafur Ragnar sneri þessum styrk á haus í ræðu sinni á stofnfundi Áfram Ísland. Þar var það kynnt sem meiriháttar kostur að Ísland gæti samið við hvaða land sem er án aðkomu ESB. [5] En samningsstaða 400.000 manna þjóðar gagnvart stórveldi er nánast engin þegar deilt er um öryggi, viðskipti eða auðlindir. Við fengjum það sem okkur væri afhent. Hagkerfi á bak við 450 milljóna manna markað er í allt annarri samningsstöðu.

5. Glugginn stendur ekki opinn að eilífu

Sumir segja: ef aðstæður versna getum við alltaf sótt um seinna. Þetta snýr veruleikanum á haus, af tveimur ástæðum.

Sú fyrri snýr að Washington. Ákvörðun um að taka upp þráðinn í viðræðunum nú er engin ögrun við Bandaríkin. Hún er eðlilegt framhald ferlis sem íslensk stjórnvöld hófu sjálf: Alþingi samþykkti aðildarumsókn 16. júlí 2009 og formlegar viðræður hófust í júlí 2010, löngu áður en núverandi spenna kom til sögunnar. [22] Þjóðaratkvæðagreiðslan 29. ágúst hvílir beinlínis á þessum grunni, eins og fram kemur í tillögu utanríkisráðherra, og jafnvel andstæðingar viðræðnanna rekja grundvöll hennar til samþykktar Alþingis frá 2009. [23] Ísland er ekki að skipta um lið. Það er að ljúka verki sem það hóf fyrir sautján árum. Ný umsókn síðar, í viðkvæmara öryggisumhverfi þar sem áhrifasvæðahugsunin hefði fest sig enn frekar í sessi, liti allt öðruvísi út. Hún yrði lesin í Washington sem yfirlýsing, val á milli blokka á ögurstundu. Þeir sem vilja fresta eru því ekki að velja varfærni. Þeir velja að taka skrefið þegar aðild gæti verið túlkuð sem ögrun, í stað þess að nýta tækifærið á meðan hún er eðlilegt framhald.

Sú síðari snýr að dyrunum sjálfum. Smáríki innan áhrifasvæðis stórveldis fær ekki alltaf að velja tímasetninguna. Ég tel allsendis óvíst að framtíðarforseti Bandaríkjanna myndi sætta sig við inngöngu Íslands í sambandið. Það sem við vitum er að dyrnar standa opnar núna. Enginn getur lofað að þær standi opnar áfram. Það fer eftir því hvernig samskipti Bandaríkjanna og Evrópu þróast.

6. Skortur á ímyndunarafli eða minni

Sagt er að Íslendingar hafi aldrei séð stríð og eigi þess vegna erfitt með að ímynda sér hættuna. En hér þarf ekkert ímyndunarafl. Hér þarf minni. Ömmur okkar og afar vöknuðu morguninn sem hlutleysið hætti að duga.

Hernaðarlegt mikilvægi án varna og án bandamanna sem mæta er ekki skjöldur. Það er skotmark. Atkvæðagreiðslan 29. ágúst snýst ekki um aðild að ESB. Hún snýst um hvort ljúka megi viðræðum og leggja fullbúinn samning í dóm þjóðarinnar. Þar koma mörg mikilvæg efni til álita, vexti, verðlag og gjaldmiðil, yfirráð okkar yfir fiskimiðunum, landbúnaðarstefna og ýmisslegt annað. Mikið af þessu er ekki vitað fyrr en samningur liggur fyrir. En Íslenska þjóðin má ekki gleyma að aðild að ESB mun líka snúast um þetta: þegar næst verður sagt „halló“, hver stendur þá við hliðina á okkur? Og á hvaða forsendum?

Heimildir

[1] ArcticToday (2026) „'Hello, Greenland!': Trump posts looming meme as protests greet new US consulate“, 23. maí 2026. Sótt á: https://www.arctictoday.com/hello-greenland-trump-posts-looming-meme-as-protests-greet-new-us-consulate/

[2] Newsweek (2026) „Trump post shows him gazing at Greenland after local 'no means no' protests“, 24. maí 2026, um kröfu um þrjár nýjar herstöðvar á Suður-Grænlandi og hugmyndina um „sovereign territory“, samkvæmt frétt BBC. Sótt á: https://www.newsweek.com/trump-post-shows-him-gazing-at-greenland-after-local-no-means-no-protests-11986488

[3] Snopes (2026) „Did Trump confuse Greenland with Iceland at Davos?“, 23. janúar 2026, staðfestir að Trump sagði „Iceland“ fjórum sinnum í ræðunni. Sótt á: https://www.snopes.com/fact-check/trump-greenland-iceland-leavitt/

[4] MS NOW, MaddowBlog (2026) „White House insists Trump didn't say what everyone heard him say about Iceland“, 22. janúar 2026, þar sem einnig er greint frá ummælum Billy Long um „52. ríkið“. Sótt á: https://www.ms.now/rachel-maddow-show/maddowblog/white-house-insists-trump-didnt-say-what-everyone-heard-him-say-about-iceland

[5] Vísir (2026) „Evru-Ísland óskalandið hvenær kemur þú?“, júlí 2026, umfjöllun um stofnfund Áfram Ísland og ræðu Ólafs Ragnars. Sótt á: https://www.visir.is/g/20262906530d/evru-island-oskalandid-hve-naer-kemur-thu-

[6] PBS NewsHour og AP (2026) „What to know about how NATO works as Trump threatens to take over Greenland“, 12. janúar 2026. Sótt á: https://www.pbs.org/newshour/world/what-to-know-about-how-nato-works-as-trump-threatens-to-take-over-greenland

[7] Al Jazeera (2026) „Trump's Greenland 'framework' deal: What we know about it, what we don't“, 22. janúar 2026, þar á meðal um hin víðtæku réttindi Bandaríkjanna samkvæmt varnarsamningnum frá 1951. Sótt á: https://www.aljazeera.com/news/2026/1/22/trumps-greenland-framework-deal-what-we-know-about-it-what-we-dont

[8] NBC News (2026) „Greenland could cost as much as $700 billion for Trump“, 14. janúar 2026. Sótt á: https://www.nbcnews.com/politics/white-house/buying-greenland-cost-much-700-billion-rcna253921

[9] Time (2026) „Trump Announces Tariffs on European Allies for Sending Troops to Greenland“, 17. janúar 2026. Sótt á: https://time.com/7347120/greenland-trump-protests-tariffs/

[10] House of Commons Library (2026) „President Trump and Greenland: Frequently asked questions“, rannsóknarskýrsla CBP-10472. Sótt á: https://commonslibrary.parliament.uk/research-briefings/cbp-10472/

[11] Atlantic Council (2026) „Trump's quest for Greenland could be NATO's darkest hour“, 14. janúar 2026. Sótt á: https://www.atlanticcouncil.org/dispatches/trumps-quest-for-greenland-could-be-natos-darkest-hour/

[12] PBS NewsHour og AP (2026) „NATO's credibility as a unified force under U.S. leadership has taken a hit under Trump“, 2. febrúar 2026. Sótt á: https://www.pbs.org/newshour/world/natos-credibility-as-a-unified-force-under-u-s-leadership-has-taken-a-hit-under-trump

[13] Reuters (2025) „US sets 2027 deadline for Europe-led NATO defense, officials say“, 6. desember 2025. Sótt á: https://www.reuters.com/business/aerospace-defense/us-sets-2027-deadline-europe-led-nato-defense-officials-say-2025-12-05/

[14] Responsible Statecraft (2026) „Trump's right to take troops out of Germany. Now see where they go“, 6. maí 2026. Sótt á: https://responsiblestatecraft.org/trump-troops-germany/

[15] ArcticToday (2026) „Denmark, Europe planned for U.S. military confrontation over Greenland“, 20. mars 2026, byggt á umfjöllun danska ríkisútvarpsins DR: hermenn með skotfæri og fyrirmæli um að verjast árás, og fjölþjóðlegur liðsafli sem átti að hækka kostnaðinn við hvers kyns valdbeitingu. Sótt á: https://www.arctictoday.com/denmark-europe-planned-for-u-s-military-confrontation-over-greenland/. Sjá einnig yfirlit um þátttökuríki: Wikipedia (2026) „Operation Arctic Endurance“. Sótt á: https://en.wikipedia.org/wiki/Operation_Arctic_Endurance

[16] PBS NewsHour og AP (2026) „European troops arrive in Greenland as talks with U.S. highlight 'disagreement' over island's future“, 15. janúar 2026. Sótt á: https://www.pbs.org/newshour/world/european-troops-arrive-in-greenland-as-talks-with-u-s-highlight-disagreement-over-islands-future

[17] Utanríkisráðuneyti Frakklands (2026) „France to join Operation Arctic Endurance in Greenland“, viðtal við Jean-Noël Barrot og sameiginleg yfirlýsing átta Evrópuríkja, janúar 2026. Sótt á: https://uk.diplomatie.gouv.fr/en/france-join-operation-arctic-endurance-greenland-minister

[18] mbl.is (2026) „Landhelgisgæslan sendir tvo fulltrúa til Grænlands“, 14. janúar 2026. Sótt á: https://www.mbl.is/frettir/innlent/2026/01/14/landhelgisgaeslan_sendir_tvo_fulltrua_til_graenland/

[19] Sáttmálinn um Evrópusambandið (TEU), 42. gr. 7. mgr.

[20] CNN (2026) „European nations send additional troops to Greenland as US annexation threats escalate“, 15. janúar 2026. Sótt á: https://www.cnn.com/2026/01/15/world/europe-troops-greenland-trump-nato-intl-hnk

[21] Chess After Dark (2026) 300. þáttur, viðtal við Ólaf Ragnar Grímsson, tekið upp 7. maí 2026 og birt 9. maí 2026. Sjá einnig umfjöllun Útvarps Sögu, 10. maí 2026. Sótt á: https://utvarpsaga.is/olafur-ragnar-varar-vid-hugmyndafraedilegri-esb-umraedu/

[22] Ráðherraráð Evrópusambandsins (2022) „Iceland“: umsókn afhent 17. júlí 2009 í kjölfar samþykktar Alþingis 16. júlí, samningarammi samþykktur 26. júlí 2010 og viðræður hófust formlega í kjölfarið, settar á ís 2013. Sótt á: https://www.consilium.europa.eu/en/policies/iceland/

[23] Diljá Mist Einarsdóttir (2026) „Ólafur Ragnar og handboltinn“, xd.is, 20. maí 2026, þar sem fram kemur að grundvöllur atkvæðagreiðslunnar sé samþykkt Alþingis frá 2009 og umsóknarbréf Jóhönnu Sigurðardóttur. Sótt á: https://xd.is/2026/05/20/olafur-ragnar-og-handboltinn/

[24] NOTUS (2025) „'We Are Thrilled': Proponents of Puerto Rican Statehood Welcome Trump's Call to Add Canada“, 18. febrúar 2025; þar kemur fram að repúblikanar á Bandaríkjaþingi hafi lengi lagst gegn því að Púertó Ríkó verði fylki á þeirri forsendu að eyjan myndi senda demókrata á þing, að 191 þingmaður repúblikana hafi greitt atkvæði gegn frumvarpi um stöðu Púertó Ríkó árið 2022 og að Mitch McConnell hafi kallað fylkishugmyndina „full-bore socialism“. Sótt á: https://www.notus.org/policy/puerto-rico-statehood-donald-trump

[25] Varnarsamningur Danmerkur og Bandaríkjanna um varnir Grænlands, undirritaður í Kaupmannahöfn 27. apríl 1951, texti hjá Avalon Project, Yale. Sótt á: https://avalon.law.yale.edu/20th_century/den001.asp. Varnarsamningur Íslands og Bandaríkjanna, undirritaður í Reykjavík 5. maí 1951, sbr. lög nr. 110/1951, texti hjá utanríkisráðuneytinu. Sótt á: https://www.stjornarradid.is/media/utanrikisraduneyti-media/media/Varnarmal/Varnarsamningur_isl.pdf